geografia Bułgarii

geografia Bułgarii

Bułgaria to jeden z najbardziej górzystych krajów Półwyspu Bałkańskiego. Góry zajmują około 70% powierzchni kraju.
Na północy rozciąga się pagórkowata Równina Naddunajska, porozcinana głębokimi dolinami rzek. Od południa graniczy ona z pasmem Starej Płaniny (Bałkanów). Ten główny masyw górski Bułgarii ma długość 550 km. Dzieli się na obszarze Bułgarii na trzy części. Bałkan Zachodni pełny jest jaskiń, skał i wąwozów krasowych. W Bałkanie Środkowym leży najwyższy szczyt całego łańcucha: Botew(2376m n.p.m.). Najniższy jest Bałkan Wschodni zbudowany głównie ze skał fliszowych.

Równolegle do Starej Płaniny rozciąga się tzw. pas przejściowy. W jego obrębie leżą trzy podłużne strefy. Pierwsza z nich to kotliny północne(m.in. Kotlina Sofijska i Nizina Burgaska). Druga - to pasma Srednej Gory do których należy Antybałkan, Masyw Witosza, Łozeńska Płanina, Wiskiar i Iulin. Kotliny południowe to przede wszystkim rozległa Nizina Górnotracka.

Kotliny te od południa i zachodu otaczają Rodopy osiągające 2191m n.p.m. Na zachód od nich leżą masywy strzelistych gór Riła. Leży w nich najwyższy szczyt nie tylko Bułgarii, ale całego Półwyspu Bałkańskiego Musała(2925 m n.p.m.).

Niewiele ustępuje mu pasmo Pirinu ze szczytem Wichren (2914 m n.p.m.). Przy granicy z Turcją leżą góry Strandża, natomiast pasmem granicznym z Jugosławią są Góry Osogowsko - Bełasickie.

Rzeźba terenu wywiera duży wpływ na klimat Bułgarii. Bariery górskie dzielą kraj na kilka odmiennych stref klimatycznych: umiarkowaną kontynentalną, śródziemnomorską, czarnomorską i górską.

Na południu i w centrum kraju średnia temperatura lipca wynosi około 24-28°C, a stycznia od (-2)°C do 4°C. W północnej części Bułgarii jest nieco zimniej. Średnie temperatury wahają się od (-5)°C w styczniu do około 25°C w lipcu. W górach, w zależności od wysokości, w lipcu jest od 13°C do 18°C, a w styczniu od (-5)°C do (-10)°C.

Roczna suma opadów wynosi 450 mm w centrum kraju, a 600-700 mm na południu. Znacznie bardziej mokro jest w rejonach wysokogórskich - 1200 mm. Pada jednak głównie zimą, latem występują natomiast okresy 2- 3- miesięcznej suszy. Szczególnie w rejonie czarnomorskim lata są ciepłe, suche i słoneczne. Najwyższe temperatury dochodzą do 45°C. Woda może osiągać nawet 30°C.

Sieć hydrograficzna kraju jest bardzo dobrze rozwinięta. Cechują ją stosunkowo krótkie rzeki: Marica, Osym, Iskyr, Struna, Arda, Tundża, Jantra. Wyjątkiem jest tylko Dunaj - najdłuższy w kraju. Na całym bułgarskim odcinku o długości 470 km stanowi granicę z Rumunią.

Większa część rzek Bułgarii należy do zlewiska Morza Czarnego, część południowa do Morza Egejskiego.

Naturalnych jezior jest bardzo mało. Są to głównie płytkie, słonowodne zbiorniki przybrzeżne, skupione na Pobrzeżu Czarnomorskim. Największe z nich to: Burgaskie, Warneńskie oraz Atanasowskie. W północnej części kraju leży kilka małych jezior krasowych. W górach jest około 300 jeziorek polodowcowych.

Świat roślinny Bułgarii jest bardzo bogaty. Charakterystyczne są zarośla krzewów zrzucających liście na zimę tzw. sziblak. Lasy zajmują około 35% powierzchni kraju. Do oryginalnych kompleksów flory należą lasy typu śródziemnomorskiego z dębami krzewiastymi i roślinami wiecznie zielonymi.

Na terenie Bułgarii są trzy parki narodowe . Najciekawszy z nich Park Narodowy Pirin leży w górach o tej samej nazwie. Założony w latach 60-tych został wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa Kultury UNESCO. Nazwa tych strzelistych, wapiennych gór wywodzi się od imienia słowiańskiego boga burz i piorunów Peruna. Około 60 wierzchołków sięga powyżej 2500m. Mnóstwo tu ciekawych form skalnych: grzybów, baszt i piramid.