File - Przewodnik

Wyspa File i znajdująca się na niej świątynia Izydy oczarowują podróżników od czasów ptolemejskich, gdy wzniesiono większość kompleksu. Czcicieli i ciekawskich przyciągał kult żywy w całym imperium rzymskim i jeszcze długo w erze chrześcijańskiej. Pierwsi Europejczycy, którzy odkryli na nowo File w XVIII w., mogli podziwiać świątynię tylko z daleka - na próbę zejścia na ląd tubylcy zamieszkujący ruiny zareagowali wyciem, groźbami i wymachiwaniem włóczniami. Kolejni podróżnicy rozkoszowali się złudzeniem starożytności: "Gdyby procesja ubranych na biało kapłanów niosących spowitą zasłonami Arkę Boga przesunęła się między palmami - marzyła Amelia Edwards, nikt z nas by się nie zdziwił".

Po zbudowaniu pierwszej tamy asuańskiej spiętrzone wody wznosiły się i opadały, przykrywając egipską świątynię całkowicie na ponad pół roku. Turyści zachwycali się wówczas cieniami rzucanymi przez ruiny pogrążone w przejrzystej wodzie. Jednakże kiedy okazało się, że Wysoka Tama zatopi File na zawsze, UNESCO i EAO podjęły ogromne przedsięwzięcie (1972-1980) przeniesienia jej świątyń na sąsiednią wyspę Aglikija, której krajobraz przekształcono tak, by przypominała File. Nowa File jest przepięknie położona pośród wystających z wody wulkanicznych skał, jak klejnot pośród błękitnego jeziora, ale nie spogląda już na znajdującą się naprzeciw, poświęconą Ozyrysowi wyspę Biga, której zawdzięczała świętość.