Historia Słowacji

<rys1>Slowacja przez cale dzieje pozbawiona wlasnej panstwowosci, dopiero od niedawna zaistniala jako samodzielny twór polityczny. Usilnie przez to poszukuje sie w historii faktów, do których mozna by odniesc wlasna <strong>tozsamosc</strong>.
Slowacja przez cale dzieje pozbawiona wlasnej panstwowosci, dopiero od niedawna zaistniala jako samodzielny twór polityczny. Usilnie przez to poszukuje sie w historii faktów, do których mozna by odniesc wlasna tozsamosc. W starozytnosci Slowacja lezala na pograniczu Imperium Rzymskiego. Z czasów tych pochodzi rzymska inskrypcja wyryta na skale w Trenczynie w 179 r. n.e., dla upamietnienia zwyciestwa nad Germanami. Jest to polozona najblizej granicy Polski pozostalosc cesarstwa.

Slowianie pojawili sie na tych ziemiach w VI wieku. Panstwo Wielkomorawskie z IX wieku uwazane jest przez tutejsza historiografie za pierwsze niezalezne panstwo slowackie, choc przyznaja sie do niego równiez Czesi. Faktem pozostaje, ze objelo ono tereny dzisiejszej Slowacji, a jednym z jego waznych osrodków byl Devin pod Bratyslawa.

Wielkie Morawy upadly jednak, gdy najechali na nie koczowniczy i dzicy podówczas Wegrzy. Tereny Slowacji wlaczyli do swojego królestwa nazywajac je Górnymi Wegrami. Taki stan rzeczy utrzymal sie az do konca I wojny swiatowej.

Przejsciowo teren Slowacji opanowal takze król polski Boleslaw Chrobry. Kiedy slabla wladza królewska w Budzie, lokalni oligarchowie i awanturnicy zaczynali sie uwazac za mniej lub bardziej samodzielnych wladców.

Dzis zostaly po nich przyklejone do niedostepnych skal zamczyska i opinia, ze byli pierwszymi bohaterami narodowymi tworzacymi niepodlegla Slowacje. Nalezal do nich Matuš Cak wladajacy w Trenczynie.

W 1412 r. król wegierski Zygmunt Luksemburski oddal w zastaw Wladyslawowi Jagielle czesc Spiszu wraz z 16 miastami. Jako, ze nigdy nie znalazly sie w kasie królewskiej pieniadze na wykupienie zastawu, tereny te nalezaly do Polski az po czasy rozbiorów.

Gdy król wegierski Ludwik Jagiellonczyk polegl w 1526 r. pod Mohaczem, kraj znalazl sie we wladzy Habsburgów. Z powodu naporu armii tureckiej stolica Wegier zostala Bratyslawa, wówczas noszaca wegierska nazwe Pozsony.

Wraz z koncem XVIII wieku rozpoczal sie okres odrodzenia narodowego. Przelomowy okazal sie moment, w którym na czele ruchu narodowego stanal Ludovít Štúr. W 1843 r. wprowadzil jako jezyk literacki dialekt srodowoslowacki. Tym samym odcial sie od nurtu gloszacego potrzebe przyjecia wspólnego jezyka z Czechami.

Poglad gloszacy, ze Slowacy i Czesi tworza jeden naród, przetrwal jednak do kolejnego wieku i odegral wazna role przy tworzeniu wspólnego panstwa Czechoslowackiego w 1918 r. Niepodleglosc stala sie mozliwa wraz z upadkiem Austro-Wegier pod koniec I wojny swiatowej.

Poniewaz nie zostaly spelnione obietnice dotyczace autonomii Slowacji, w okresie miedzywojennym nasilily sie tendencje nacjonalistyczne. Wykorzystujac rozpad Czechoslowacji po ukladzie monachijskim, w marcu 1939 r. Slowacja oglosila niezaleznosc. Na jej czele stanal ksiadz Józef Tiso.

Niemilym dla historiografii slowackiej pozostaje fakt, ze to pierwsze panstwo slowackie moglo zaistniec tylko dzieki Hitlerowi i pozostawalo jego satelita. Incydentalnie, choc bez sukcesów armia slowacka wziela nawet udzial w agresji na Polske we wrzesniu 1939 r. W kraju zapanowaly faszystowskie porzadki i przeprowadzano deportacje Zydów.

Niezadowoleni z takiego obrotu sprawy Slowacy zaczeli dezerterowac z armii i przylaczac sie do partyzantki w górach. W sierpniu 1944 wybuchlo skierowane przeciwko Tiso i Niemcom Slowackie Powstanie Narodowe, inspirowane przez emigracyjne wladze Slowacji. Okazalo sie równie tragiczne i przegrane jak Powstanie Warszawskie.

W 1945 r. odrodzila sie Czechoslowacja. W 1948 r. na skutek przewrotu do wladzy doszli komunisci, których obalono dopiero w 1989 r. Po Aksamitnej Rewolucji odzyly jednak dawne animozje narodowosciowe.

Poparcie na Slowacji zdobyly nacjonalistyczne hasla gloszone przez Vladimira Meciara. Doprowadzilo to ostatecznie do podzialu kraju od powstania niepodleglej Slowacji 1.I.1993 r.


Słowacja na skróty

Oferty:
ZGŁOŚ UWAGI DO STRONY