Geografia Danii

Dania lezy na <strong>Pólwyspie Jutlandzkim</strong> o powierzchni 29,8 tys. km2 (ok.70% pow. kraju) i ponad 480 wyspach, sposród których okolo 100 jest zamieszkanych. Najwieksze z nich to: <strong>Zelandia</strong> (ok. 7 tys. km2 ), <strong>Fionia</strong> (ok. 3 tys. km 2 ), <strong>Lolland</strong> (1,2 tys. km2).

Pogoda w Danii

Dzisiaj, 21.1 7°C
Dania lezy na Pólwyspie Jutlandzkim o powierzchni 29,8 tys. km2 (ok.70% pow. kraju) i ponad 480 wyspach, sposród których okolo 100 jest zamieszkanych. Najwieksze z nich to: Zelandia (ok. 7 tys. km2 ), Fionia (ok. 3 tys. km 2 ), Lolland (1,2 tys. km2). Dania jest krajem nizinnym o rzezbie polodowcowej. Srednia wysokosc terenu wynosi okolo 30 m n.p.m.. Waly morenowe wyznaczajace zasieg ostatniego zlodowacenia dziela Pólwysep Jutlandzki na czesc wschodnia i zachodnia.

Zachodnia czesc Jutlandii zajmuja równiny sandrowe, nadmorskie pasy wydm i liczne jeziora przybrzezne. Wschodnia urozmaicaja wzgórza morenowe. Najwyzsze wzniesienie kraju - Yding Skarhoj osiaga 173 m n.p.m..

Pólnocna Jutlandie oddziela od pozostalej czesci Pólwyspu ciesnina Limfjored. Najbardziej na pólnoc polozona czescia pólwyspu jest piaszczysty cypel Skaw.

Na wschód od Pólwyspu Jutlandzkiego, oddzielona ciesnina Maly Belt, lezy wyspa Fionia. Dalej, w kierunku poludniowo - wschodnim, znajduje sie mniejsza wyspa Langeland. Ciesnina Wielki Belt oddziela Fionie od Zelandii, najwiekszej wyspy dunskiej. Dalej na wschód, juz na Morzu Baltyckim, lezy granitowa wyspa Bornholm.

Wzdluz wybrzeza poludniowo - zachodniego ciagna sie Wyspy Pólnocnofryzyjskie, których poludniowa czesc nalezy do Niemiec. Wyspy Dunskie sa przewaznie plaskie lub pagórkowate, zbudowane ze skal krystalicznych badz glin i wapieni, w których zachodza procesy krasowe. Fionie cechuje urozmaicony krajobraz morenowo-jeziorny.

Klimat Danii jest umiarkowanie cieply, morski, lagodzony wplywem Atlantyku. Zimy sa krótkie i lagodne, lata chlodne i wilgotne. Srednie temperatury powietrza wahaja sie od 0°C w styczniu do 15-17°C w lipcu. Roczna suma opadów wynosi okolo 600 mm na wschodzie kraju i 700-800 mm na poludniowym zachodzie.

Gesta siec rzeczna tworza krótkie, zasobne w wode rzeki o wyrównanym przeplywie. Najdluzsza - Gudena ma 158 km. Liczne, niewielkie jeziora polodowcowe wystepuja glównie we wschodniej czesci Jutlandii (Mosso, Julso) i pólnocnej Zelandii (Aresso, Esrum).

Na zachodzie Jutlandii dominuja jeziora przybrzezne (Ringkobing, Fjord). Wazne znaczenie dla zeglugi maja ciesniny i kanaly morskie.

Naturalna szata roslinna Danii, zubozona przez dzialalnosc gospodarcza czlowieka, wystepuje obecnie w rezerwatach przyrody. Lasy, z przewaga swierka, sosny i modrzewia, porastaja 10% powierzchni kraju. Na Jutlandii spotkac mozna jeszcze wrzosowiska i torfowiska. Swiat zwierzecy reprezentuja male zwierzeta lowne oraz ptactwo, szczególnie wodne.

Obiekty przyrody chronionej zajmuja 9,8 % powierzchni kraju. Dania jest uwazana w Unii Europejskiej za kraj o najlepiej zorganizowanej ochronie zasobów naturalnych.

Dania na skróty

Przewodnik: